pl
Oryginalny artykuł naukowy
Przegląd Europejski – European Studies Quarterly

Trójetapowość rozszerzenia strefy Schengen o nowe państwa członkowskie Unii Europejskiej na mocy zasad poamsterdamskich

2018, 2018, Numer 3

Anna Szachoń-Pszenny

0000-0002-2353-3745

Katolicki Uniwersytet Lubelski Jana Pawła II, Katedra Prawa Unii Europejskiej

DOI

10.5604/01.3001.0013.1957

Data publikacji

12.05.2019

Model publikowania

open access

Rodzaj licencji

CC BY 4.0 Int.

Dziedzina

Dziedzina nauk społecznych

Dyscyplina

stosunki międzynarodowe, ekonomia i finanse, nauki o komunikacji społecznej i mediach, nauki o polityce i administracji, nauki o zarządzaniu i jakości, nauki prawne, nauki socjologiczne

Język publikacji

Angielski, Polski

Pliki do pobrania

PDF 281 KB

Artykuł

Liczba wyświetleń:343

Liczba pobrań:51

Cytowania Crossref:0

Wynik Altmetric:0

Abstrakt

Artykuł przedstawia najistotniejsze prawne następstwa rozszerzenia strefy Schengen na podstawie zasad poamsterdamskich, które można określić jako trójetapową akcesję do strefy Schengen. Zostały one zdefiniowane w Protokole Schengen i rozszerzone w traktatach akcesyjnych oraz prawie pochodnym UE. Obszarem badawczym są reguły dotyczące włączania nowych państw do obszaru Schengen oraz prawne konsekwencje tego procesu. Stanowią one kluczową reformę strefy Schengen i wyznaczają nowy kierunek rozwoju „obszaru bez granic”. W artykule postawiono hipotezę główną i dwie hipotezy cząstkowe. Hipoteza główna zakłada, że zasady poamsterdamskie stały się najważniejszą reformą acquis Schengen, wyznaczając prawną konieczność oraz nowe prawne następstwa rozszerzenia strefy Schengen. Konsekwentnie można postawić dwie hipotezy cząstkowe, że opracowanie zasad poamsterdamskich przyspieszyło rozwój strefy Schengen, a tym samym wzmocniło „obszar bez granic”. Druga z hipotez cząstkowych wskazuje, że obszar ten należy rozpatrywać dwuaspektowo, jako obszar prawa i obszar terytorialny, które poprzez realizację zasad poamsterdamskich ulegają stopniowemu ujednolicaniu. Przy zastosowaniu metodologii badań prawnych dokonano analizy prawa pierwotnego UE oraz unijnego prawa pochodnego w zakresie dorobku Schengen inkorporowanego do prawa UE na mocy Traktatu amsterdamskiego (TA).

Słowa kluczowe:

acquis Schengen,strefa Schengen,prawne następstwa,zasady poamsterdamskie,inkorporacja,Unia Europejska

Bibliografia

ACT OJ L 236, concerning the conditions of accession of the Czech Republic, the Republic of Estonia, the Republic of Cyprus, the Republic of Latvia, the Republic of Lithuania, the Republic of Hungary, the Republic of Malta, the Republic of Poland, the Republic of Slovenia and the Slovak Republic and the adjustments to the Treaties on which the European Union is founded, 23.9.2003.

ACT OJL 112 concerning the conditions of accession of the Republic of Croatia and the adjustments to the Treaty on European Union, the Treaty on the Functioning of the European Union and the Treaty establishing the European Atomic Energy, 24.04.2012.

BOGUSZEWSKI Mariusz, JASIŃSKI Filip, NAUMCZUK Krzysztof (2007), Projekt SISI-4-ALL: Rozszerzenie strefy Schengen o nowe kraje UE, „Wspólnoty Europejskie” nr 6.

COUNCIL DECISION 2007/471/EC of 12 June 2007 on the application of the provisions of the Schengen acquis relating to the Schengen Information System in the Czech Republic, the Republic of Estonia, the Republic of Latvia, the Republic of Lithuania, the Republic of Hungary, the Republic of Malta, the Republic of Poland, the Republic of Slovenia and the Slovak Republic, OJ L 179, 7.07.2007.

COUNCIL DECISION 2007/801/EC of 6 December 2007 on the full application of the provisions of the Schengen acquis in the Czech Republic, the Republic of Estonia, the Republic of Latvia, the Republic of Lithuania, the Republic of Hungary, the Republic of Malta, the Republic of Poland, the Republic of Slovenia and the Slovak Republic OJ L 323, 8.12.2007 r.

COUNCIL DECISION 2010/365/EU of 29 June 2010 on the application of the provisions of the Schengen acquis relating to the Schengen Information System in the Republic of Bulgaria and Romania, OJ L 166, 1.7.2010.

COUNCIL PRESS COMMUNICATION, 2838th Council meeting: Justice and Home Affairs, C 07/275, Brussels, 6–7 December 2007.

DUDZIC Adam (2008), Polska w strefie Schengen, Warszawa.

GRUSZCZAK Artur (2012), Schengen – kłopotliwy sukces, „Nowa Europa” nr 2.

GRUSZCZAK Artur (2018), Inkorporacja acquis Schengen do prawa Unii Europejskiej i prawa krajowego państw członkowskich, „Przegląd Europejski” nr 3,

https://doi.org/10.5604/01.3001.0013.1921

PE: BUŁGARIA I RUMUNIA gotowe do wejścia do strefy Schengen, http://www.europarl.europa.eu/news/pl/press-room/20110608IPR20929/pe-bulgaria-i-rumuniagotowe-do-wejscia-do-strefy-schengen (5.05.2018 r.)

JESIEŃ Leszek (1998), Po Amsterdamie, przed poszerzeniem. Panorama polityczna Unii Europejskiej, Warszawa.

KOŁAKOWSKA Agata, KRYSTYNIAK Małgorzata, ŻELAZO Adriana (2004), Acquis Schengen w Rzeczypospolitej Polskiej i innych państwach przystępujących do Unii Europejskiej 1 maja 2004 r., „Polski Przegląd Dyplomatyczny” nr 3.

MARTENCZUK Bernd (2008), Variable Geometry and the External Relations of the EU: The Experience of Justice and Home Affairs, w: Bernd Martenczu, Servaas van Thiel (red.), Justice, Liberty, Security: New Challenges for EU External Relations, Brussels.

PROTOCOL OJ L 157, concerning the conditions and arrangements for admission of the Republic of Bulgaria and Romania to the European Union, z 21.6.2005.

ROKICKA Karolina (2000), Włączenie acquis Schengen w ramy prawne Unii Europejskiej, „Studia Europejskie” nr 2.

SCHENGEN PROTOCOL (No 2) OJ C 321, integrating the Schengen acquis into the framework of the European Union (1997), Protocols annexed to the Treaty on European Union and the Treaty establishing the European Community, 29.12.2006.

SCOTT James (2016), Bordering, Border Politics and Cross-Border Cooperation in Europe, w: Celata Filippo, Coletti Raffaella (red.), Neighbourhood Policy and the Construction of the European External Borders, Berlin.

SKORZYCKI Michał (2017), Wspólnotowy wymiar polityki migracyjnej Unii Europejskiej w obliczu wyzwań związanych ze zwiększonym napływem imigrantów 2015 r., „Przegląd Europejski” nr 2, DOI:

https://doi.org/10.31338/1641-2478pe.2.17.5

SZACHOŃ-PSZENNY Anna (2014a), Polska jako państwo członkowskie strefy Schengen na tle innych typów uczestnictwa w acquis Schengen, w: Artur Kuś, Anna Szachoń-Pszenny (red.), Wpływ acquis communautaire i acquis Schengen na prawo polskie – doświadczenia i perspektywy. Tom II – 15 lat acquis Schengen w prawie Unii Europejskiej, Lublin.

SZACHOŃ-PSZENNY Anna (2014b), Wymiar prawny i terytorialny strefy Schengen, w: Monika Trojanowska-Strzęboszewska (red.), System Schengen a imigracja z perspektywy Polski i Niemiec, Warszawa.

SZWARC-KUCZER Monika (2012), Wzmocniona współpraca w Przestrzeni wolności, bezpieczeństwa i sprawiedliwości – podzieleni w jedności?, w: Cezary Mik (red.), Konferencja: Unia Europejska: zjednoczeni w różnorodności, Warszawa.

TCHORBADJIYSKA Angelina (2007), Poszerzenie Schengen – doświadczenia z przeszłości w służbie przyszłości, w: Artur Kuś, Tomasz Sieniow (red.), Układ z Schengen. Szanse i zagrożenia dla transgranicznej współpracy Polskim i Ukrainy, Lublin.

TREATY OF AMSTERDAM OJ C 340, amending the Treaty on European Union, the Treaties establishing the European Communities and certain related acts –10.11.1997.

Podobne publikacje