Alternatywne formy głosowania w polskim prawie wyborczym

2020, Numer 2

Maria Curie-Skłodowska University of Lublin (Lublin, Polska)


Data publikacji

08.06.2020

Model publikowania

open access

Rodzaj licencji


Dziedzina

Dziedzina nauk humanistycznych

Dyscyplina

nauki o polityce i administracji, stosunki międzynarodowe, nauki socjologiczne, nauki prawne, ekonomia i finanse, nauki o zarządzaniu i jakości, nauki o komunikacji społecznej i mediach

Język publikacji

polski, angielski

Pliki do pobrania

PDF 169 KB

Artykuł

Liczba wyświetleń:138

Liczba pobrań:56

Cytowania Crossref:0

Wynik Altmetric:0


Abstrakt

Kryzys uczestnictwa obywateli w wyborach jest zjawiskiem dotykającym wiele państw europejskich, w tym Polskę. Główną tezą artykułu jest założenie, że absencja wyborcza jest problemem, którego rozwiązanie wymaga różnych narzędzi, jednym z których są udogodnienia instytucjonalne, mające ułatwić proces oddawania głosu. Analiza stosowania w polskiej praktyce wyborczej tzw. alternatywnych procedur głosowania wykazuje jednak nikły stopień ich wykorzystania. Rodzi to pytania o przyczyny tego stanu rzeczy oraz formy pożądanych działań naprawczych w tym zakresie. Do wyjaśnienia problemów badawczych zastosowano metodę instytucjonalno-prawną, poddając analizie akty normatywne regulujące alternatywne procedury głosowania. Metoda komparatywna pozwoliła na wskazanie występujących luk w przyjętych rozwiązaniach instytucjonalnych i praktyce ich stosowania, jak też na znalezienie możliwych dróg dochodzenia do optymalnego wzorca. Zastosowanie podejścia systemowego dało możliwość kompleksowego spojrzenia na badane instytucje i zjawiska z nimi powiązane oraz wyprowadzenia wniosków w zakresie koniecznych działań w kierunku zwiększenia ich efektywności.

Słowa kluczowe:

Bibliografia

BANASZAK Bogusław (1996), Prawo wyborcze obywateli, Warszawa

BIULETYN RPO (2012), Gwarancje korzystania z prawa wyborczego przez osoby starsze i osoby z niepełnosprawnościami. Analiza i zalecenia, „Biuletyn Rzecznika Praw Obywatelskich”, nr 8, Warszawa, wrzesień 2012.

BORSKI Maciej (2016), Czy głosowanie przez pełnomocnika może być antidotum na przymusową absencję wyborczą osób niepełnosprawnych, „Roczniki Administracji i Prawa”, nr XVI.

CHMAJ Marek, SKRZYDŁO Wiesław (2002), System wyborczy w Rzeczypospolitej Polskiej, Zakamycze

CHMAJ Marek, SKRZYDŁO Wiesław (2008), System wyborczy w Rzeczypospolitej Polskiej, Warszawa

DZIEWULA Dobromir, POL Albert (2009), Centralny rejestr wyborców. Przegląd rozwiązań międzynarodowych. Wnioski dla Polski, „Analizy BAS”, nr 9

ECKHARDT Krzysztof (2015), Kodeks wyborczy w świetle poglądów doktryny i orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego. Wybrane problemy, "Polityka i Społeczeństwo", nr 3

https://doi.org/10.15584/polispol.2015.3.2

GALSTER Jan (2001), Prawo wyborcze do Sejmu i Senatu RP oraz status prawny posłów i senatorów, w: Zbigniew Witkowski (red.), Prawo konstytucyjne, Toruń

GAPSKI Maciej (2009), Nowe techniki głosowania w świetle zasady bezpośredniości wyborów, "Przegląd Sejmowy", nr 2

GARLICKI Leszek (2003), Polskie prawo konstytucyjne. Zarys wykładu, Warszawa

KRIMMER Robert, VOLKAMER Melanie, DUENAS-CID David (2019), E-voting - an overview of the development in the past 15 years and current discussions, "Lecture Notes in Computer Science" (including subseries Lecture Notes in Artificial Intelligence and Lecture Notes in Bioinformatics), 11759 LNCS.

https://doi.org/10.1007/978-3-030-30625-0_1

KOMUNIKAT (2011) z badań CBOS. Polacy o ułatwieniach w głosowaniu, Warszawa, nr 84

KOMUNIKAT (2014) z badań CBOS. Ułatwienia w głosowaniu - wiedza opinie i oczekiwania, Warszawa, nr 55

KORYCKI Krzysztof (2017), Alternatywne techniki głosowania a frekwencja wyborcza, "Studia Wyborcze", t. 23

KUNDERA Weronika (2014), Realizacja konstytucyjnego prawa do udziału w wyborach, w: Mariusz Jabłoński (red.), Realizacja i ochrona konstytucyjnych wolności i praw jednostki w polskim porządku prawnym, Wrocław

KUŻELEWSKA Elżbieta (2018), E-voting w wyborach parlamentarnych w Belgii, "Przegląd Europejski", nr 2.

https://doi.org/10.5604/01.3001.0013.0861

MICHALAK Bartłomiej (2013), Absencja wyborcza, w: Andrzej Sokala, Bartłomiej Michalak, Piotr Uziębło, Leksykon prawa wyborczego i referendalnego oraz systemów wyborczych, Warszawa

MORDWIŁKO Janusz (2001), W sprawie ustanowienia w polskim prawie wyborczym instytucji pełnomocnika wyborcy oraz możliwości głosowania drogą pocztową (głosowanie korespondencyjne), "Przegląd Sejmowy", nr 1

MORDWIŁKO Janusz (2006), Instytucja pełnomocnika wyborcy w aspekcie porównawczym, "Zeszyty Prawnicze BAS", nr 3

MUSIAŁ-KARG Magdalena (2011), Metody zwiększania frekwencji wyborczej. Polska a doświadczenia innych państw, "Studia Politologiczne", nr 2

https://doi.org/10.14746/ssp.2011.2.05

MUSIAŁ-KARG Magdalena (2015), Głosowanie elektroniczne jako alternatywna metoda uczestniczenia w wyborach – opinie Polaków, „Political Preferences”, nr 10

ORDYNACJA WYBORCZA (1992) do Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej. Projekty, Warszawa PKW (25.08.2015) Serwis informacyjny: http://parlament2015.pkw.gov.pl/aktualnosci/5/17_Glosowanie_korespondencyjne_w_kraju (10.09.2018)

PROCEDURY wyborcze w krajach europejskich (2015), Biuro Analiz i Dokumentacji Kancelarii Senatu, Warszawa

PRZYWARA Michał (2012), System wyborczy do Sejmu i Senatu RP po 1989 roku – ciągłość i zmiany, Warszawa

RAKOWSKA Anna, RULKA Marcin (2011), Centralny elektroniczny rejestr wyborców podstawą reform prawa wyborczego, Warszawa

RAKOWSKA Anna, SKOTNICKI Krzysztof (2011), Zmiany w prawie wyborczym wprowadzone przez Kodeks wyborczy, „Przegląd Sejmowy”, nr 4

ROZPORZĄDZENIE (2015/1724) Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 lipca 2011 r. w sprawie sporządzenia aktu pełnomocnictwa do głosowania w wyborach: do Sejmu RP i do Senatu RP, Prezydenta RP, do Parlamentu Europejskiego w RP, do organów stanowiących jednostek samorządu terytorialnego oraz wójtów, burmistrzów i prezydentów miast, Dz. U. 2015,poz. 1724

ROZPORZĄDZENIE (2015/131) Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 21 stycznia 2015 r. w sprawieprzesyłek w głosowaniu korespondencyjnym w kraju, Dz. U. 2015, poz. 131

SKOTNICKI Krzysztof (2000), Zasada powszechności w prawie wyborczym. Zagadnienia teorii i praktyki, Łódź

USTAWA (2009/1651) z dnia 19 listopada 2009 r. o zmianie ustawy o wyborze Prezydenta RP, ustawy ordynacja wyborcza do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw oraz ustawy o bezpośrednim wyborze wójta burmistrza i prezydenta miasta, Dz. U. 2009, nr 213, poz. 1651

USTAWA (2011/112) z dnia 5 stycznia 2011 r. Kodeks wyborczy, Dz. U. 2011, nr 21, poz. 112

https://doi.org/10.1111/j.1468-2397.2011.00849

USTAWA (2014/1072) z dnia 11 lipca 2014 r. o zmianie ustawy Kodeks wyborczy oraz niektórych innych ustaw, Dz. U. 2014, poz. 1072

USTAWA (2017/2204) z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny, tj. Dz. U. 2017, poz. 2204

USTAWA (2018/130) z dnia 11 stycznia 2018 r. o zmianie niektórych ustaw w celu zwiększenia udziału obywateli w procesie wybierania, funkcjonowania i kontrolowania niektórych organów publicznych, Dz. U. 2018, poz. 130

USTAWA (2011/881) z dnia 27 maja 2011 r. o zmianie ustawy Kodeks wyborczy oraz ustawy Przepisy wprowadzające ustawę Kodeks wyborczy, Dz. U. 2011, nr 147, poz. 881

USTAWA (2018/511) z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych, Dz. U. 2018, poz. 511

USTAWA (2019/684) z dnia 5 stycznia 2011 r. Kodeks wyborczy, tj. Dz. U. 2019, poz. 684

WYBORY prezydenckie 2015. Uwaga głos oddany poczta może być nieważny (2015), https://www.polskieradio24.pl/5/3/Artykul/1428593,Wybory-prezydenckie-2015-Uwaga-glos-oddanypoczta-moze-byc-niewazny (24.04.2015)

WYROK (2011) Trybunału Konstytucyjnego z dnia 20 lipca 2011 r., sygn. akt K 9/11, OTK ZU 2011, seria A, nr 6, poz. 61

ZBIERANEK Jarosław (2013), Alternatywne procedury głosowania w polskim prawie wyborczym – gwarancja zasady powszechności wyborów czy mechanizm zwiększenia frekwencji wyborczej?, Warszawa

ZBIERANEK Jarosław (2011a), Alternatywne procedury głosowania w Polsce na tle państw Unii Europejskiej, Studia BAS, nr 3

ZBIERANEK Jarosław (2011b), Nowe procedury: głosowanie korespondencyjne i przez pełnomocnika, w: Krzysztof Skotnicki (red.), Kodeks wyborczy. Wstępna ocena, Warszawa

ZBIERANEK Jarosław (2014), Głosowanie wyborców niepełnosprawnych – wybrane zagadnienia, „Zeszyty Prawnicze BAS”, nr 1

ŻUKOWSKI Arkadiusz (1999a), Absencja wyborcza, w: Wojciech Sokół, Marek Żmigrodzki (red.), Encyklopedia politologii. Teoria polityki, t. I, Zakamycze

ŻUKOWSKI Arkadiusz (1999b), Systemy wyborcze. Wprowadzenie, Olsztyn