Oryginalny artykuł naukowy
Przegląd Europejski – European Studies Quarterly

Obowiązek arbitrażu sportowego a prawo do sądu – kolizja autonomii sportu z Artykułem 6 EKPC

2026, Numer 2

Gabriela Sobiło

0000-0002-4082-7876

Uniwersytet Gdański (Gdańsk, Poland)

DOI

10.31338/1641-2478pe.2.26.9

Data publikacji

24.08.2026

Data otrzymania

20.11.2025

Data akceptacji

12.06.2026

Model publikowania

otwarty dostęp

Rodzaj licencji

CC BY 4.0 PL

Dziedzina

Dziedzina nauk społecznych

Dyscyplina

nauki o polityce i administracji, stosunki międzynarodowe, nauki socjologiczne, nauki prawne, ekonomia i finanse, nauki o zarządzaniu i jakości, nauki o komunikacji społecznej i mediach

Język publikacji

polski

Liczba wyświetleń:117

Liczba pobrań:0

Cytowania Crossref:0

Wynik Altmetric:0

Abstrakt

Arbitraż sportowy stanowi podstawowy mechanizm rozstrzygania sporów w sporcie, wynikający z autonomii organizacji sportowych. Sportowcy, chcąc uczestniczyć w rywalizacji, zobowiązani są do poddania się jurysdykcji Trybunału Arbitrażowego ds. Sportu (ang. Court of Arbitration for Sport, CAS) w Lozannie, co rodzi pytania o zgodność tego obowiązku z Artykułem 6 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka, gwarantującym prawo do sądu. Mimo, iż arbitraż sportowy ma zapewniać specjalistyczne i szybkie rozstrzyganie sporów, w praktyce jego przymusowy charakter może ograniczać wolność sportowców. Orzecznictwo ETPC, zwłaszcza w sprawie Pechstein przeciwko Szwajcarii, wskazuje na konieczność reformy CAS w kierunku większej niezależności, jawności i poszanowania praw jednostki, tak by pogodzić autonomię sportu z wymogami rzetelnego procesu.

Słowa kluczowe:

arbitraż,autonomia sportu,prawa człowieka,prawo sportowe,Europejska Konwencja Praw Człowieka

Bibliografia

DI MARCO Antonio (2020), Conflicts of Interest in Sport: A Comparative Analysis of International and European Remedies, „European Journal of Comparative Law and Governance”, vol. 7, issue 2.

https://doi.org/10.1163/22134514-bja10001

GILSON Eric T. (2006), Exploring the Court of Arbitration for Sport, „Law Library Journal”, vol. 98, no. 3.

KALISZ Anna, ZIENKIEWICZ Adam (2014), Mediacja sądowa i pozasądowa. Zarys wykładu, Warszawa.

KAUFMANN-KOHLER Gabrielle, RIGOZZI Antonio (2015), International Arbitration: Law and Practice in Switzerland, Oxford.

https://doi.org/10.1093/law/9780199679751.001.0001

KOŁODKO Krystyna (2012), Charakter prawny Międzynarodowego Trybunału Arbitrażowego do Spraw Sportu i zmiany w procedurze rozpoznawania sporów, „Themis Polska Nova”, nr 1(2).

https://doi.org/10.15804/tpn2012.1.22

KONWENCJA (1950) o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności sporządzona w Rzymie dnia 4 listopada 1950 r., zmieniona następnie Protokołami nr 3, 5 i 8 oraz uzupełniona Protokołem nr 2, Dz.U. 1993 nr 61 poz. 284.

KOPCZYK Renata (2012), Prawo do rzetelnego procesu w postępowaniu arbitrażowym w sprawach sportowych na gruncie standardów Europejskiej Konwencji Praw Człowieka, „Przegląd Prawa i Administracji”, nr 90.

MATUSZAK Michał (2023), Sądownictwo polubowne w sporcie a poszanowanie praw sporowca, „Acta Iuris Stetinensis”, nr 1 (vol. 42).

https://doi.org/10.18276/ais.2023.42-05

O’LEARY John (ed.) (2013), Drugs and Doping in Sport: Socio-Legal Perspectives, Routledge, London.

ORZECZENIE ETPC (1986) z dnia 8 lipca 1986 r., Lithgow i inni przeciwko Wielkiej Brytanii, skarga nr 9006/80.

ORZECZENIE ETPC (2018) z dnia 2 października 2018 r., Mutu i Pechstein przeciwko Szwajcarii, skargi nr 40575/10 i 67474/10.

ORZECZENIE ETPC (2020) z dnia 28 stycznia 2020 r., Ali Riza i inni przeciwko Turcji, skargi nr 30266/10, 17880/11, 17887/11, 17891/11 i 5506/16.

RADKE Hubert (2007), Sport i prawo – jakie regulacje, jaki zakres?, „Sport wyczynowy”, nr 7–9.

SCHABAS William A. (2017), The European Convention on Human Rights: A Commentary, Oxford.

SKUP Karolina (2017), Walka z dopingiem w prawie międzynarodowym i Unii Europejskiej, w: Dagmara Kornobis-Romanowska (red.), Aktualne problemy prawa Unii Europejskiej i prawa międzynarodowego. Aspekty teoretyczne i praktyczne, Wrocław.

SZWARC Andrzej Jan (1977), Karnoprawne funkcje reguł sportowych, Poznań.

WACH Andrzej (2005), Alternatywne formy rozstrzygania sporów sportowych, Warszawa.

Podobne publikacje