Kryzys modernizacyjny a działania Unii Europejskiej na rzecz wzrostu gospodarczo-społecznego
2015, 2015 (35), Numer 1
Data publikacji
Model publikowania
Rodzaj licencji
Dziedzina
Dyscyplina
Język publikacji
Pliki do pobrania
PDF 344 KB
Liczba wyświetleń:133
Liczba pobrań:25
Cytowania Crossref:0
Wynik Altmetric:0
Abstrakt
The purpose of the analysis is to demonstrate, in the historical perspective covering the period between 2000 and 2014, the series of modernisation efforts, undertaken within the European Union, which aimed at increasing the rationality of economic and social processes occurring in the single European market. The assumption was that a thorough examination of the current process of EU reforms would allow for the identification of sources of the modernisation crisis. The adopted research hypothesis assumes that the present modernisation crisis is a consequence of the weakness of European governance and insufficient adaptation of the EU policy instruments to the constantly changing political and economic challenges, such as globalisation, territorial expansion and the global financial crisis. Effective modernisation of the European Union is hindered by the manner of implementation of EU’s tasks and objectives at the national level (based on the open method of coordination) and challenged by the interstate competition escalating within the EU in times of economic downturn and arising from the divergent interpretations of national interests. The present modernisation crisis manifests itself in the failure to comply with the adopted economic and social development strategies and the threat of regressive changes.<br>Celem analizy jest ukazanie w perspektywie historycznej, obejmującej okres od 2000 do 2014 r., serii podejmowanych w Unii Europejskiej wysiłków modernizacyjnych, które zmierzały do zwiększenia racjonalności procesów gospodarczo-społecznych zachodzących na jednolitym rynku. Założono, że wnikliwe zbadanie dotychczasowego procesu reformowania Unii umożliwi wskazanie źródeł kryzysu modernizacyjnego. Przyjęta hipoteza badawcza zakłada, że występujący kryzys modernizacyjny jest konsekwencją słabości europejskiego zarządzania oraz niewystarczającego dostosowania instrumentarium Unii Europejskiej do ciągle zmieniających się wyzwań polityczno-ekonomicznych takich jak: globalizacja, rozszerzenia terytorialne UE i światowy kryzys finansowy. Efektywną modernizację Unii utrudnia sposób realizacji zadań i wdrażania unijnych celów na poziomie krajowym (oparty na otwartej metodzie koordynacji), który musi zmierzyć się z nasilającą się w dobie kryzysu gospodarczego rywalizacją międzypaństwową w UE, wynikającą z odmiennego interpretowania interesów narodowych. Przejawem kryzysu modernizacyjnego są niewypełnianie przyjmowanych strategii rozwoju ekonomiczno-społecznego oraz zagrożenie zmianami regresywnymi.
Słowa kluczowe:
Bibliografia
CIECHAŃSKI Jerzy (2010), Problem modernizacji Unii Europejskiej w świetle strategii„Europa 2020”, w: Janusz Adamowski, Konstanty Adam Wojtaszczyk (red.),Strategie rozwoju Unii Europejskiej, Warszawa.
DUSZCZYK Maciej (2010), Od strategii Lizbońskiej do Europa 2020 – lekcja dla UniiEuropejskiej, w: Janusz Adamowski, Konstanty Adam Wojtaszczyk (red.), Strategierozwoju Unii Europejskiej, Warszawa.
GIDDENS Anthony (2009), Europa w epoce globalnej, Warszawa.
GOLKA Marian (2013), Ambiwalencja kryzysów i zagrożeń, „Przegląd Zachodni”, nr 4.
GÓRZYŃSKI Michał (2005), Ocena realizacji Strategii Lizbońskiej w świetle ostatnichbadań – wnioski na przyszłość, w: Ewa Okoń-Horodyńska, Krzysztof Piecha(red.), Strategia Lizbońska a możliwości budowania gospodarki opartej na wiedzyw Polsce – wnioski i rekomendacje, Warszawa.
GROSSE Tomasz Grzegorz (2005), Nowe podejście do strategii lizbońskiej. Czy uda sięprzezwyciężyć sprzeczności europejskiego kapitalizmu?, „Analizy i Opinie”, nr 34.
GROSSE Tomasz Grzegorz (2012), Walka z kryzysem strefy euro i o władzę w Europie,w: Jacek Kloczkowski, Ondrej Krutulk, Artur Wolk (red.), Kryzys Unii Europejskiej.Polska i czeska perspektywa, Kraków.
GROSSE Tomasz Grzegorz (2013), Wprowadzenie. Rozważania o teorii kryzysu w ekonomiipolitycznej, w: Tomasz Grzegorz Grosse (red.), Między polityką a rynkiem.Kryzys UE w analizie ekonomistów i politologów, Warszawa.
GRUSZCZAK Artur (2006), Elementy otwartej metody koordynacji w obszarze wolności,bezpieczeństwa i sprawiedliwości Unii Europejskiej, „Studia Europejskie”, nr 4.
HARDT Łukasz (2013), Kryzys zarządzania gospodarczego w strefie euro – brak optymalnegoobszaru gospodarczego i kryzys koncepcji dobrego zarządzania, w: TomaszGrzegorz Grosse (red.), Między polityką a rynkiem. Kryzys UE w analizieekonomistów i politologów, Warszawa.
KOMISJA EUROPEJSKA (2005), Komunikat na wiosenny szczyt Rady Europejskiej.Wspólne działania na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia. Nowy początekstrategii lizbońskiej, COM (2005) 24 końcowy, Bruksela, http://cordis.europa.eu/documents/documentlibrary/73674591PL6.pdf (7.08.2014).
KOMISJA EUROPEJSKA (2010), Europa 2020. Strategia na rzecz inteligentnegoi zrównoważonego rozwoju sprzyjającego włączeniu społecznemu, KOM(2010)2020, wersja ostateczna, Bruksela.
MIEŃKOWSKA-NORKIENE Renata (2011), Strategia modernizacji Unii Europejskiej– w kierunku uzyskania przewagi konkurencyjnej, w: Konstanty Adam Wojtaszczyk(red.), Modernizacja Unii Europejskiej, Warszawa.
MINISTERSTWO ROZWOJU REGIONALNEGO (2013), Programowanie perspektywyfinansowej 2014–2020. Założenia umowy partnerskiej, Warszawa, https://www.mir.gov.pl/fundusze/Fundusze_Europejskie_2014_2020/Programowanie_2014_2020/Documents/Zal_UP_05_02_2013_jm.pdf (12.08.2014).
OKOŃ-HORODYŃSKA Ewa, PIECHA Krzysztof (2005), Strategia Lizbońska a możliwościbudowania gospodarki opartej na wiedzy w Polsce – wnioski i rekomendacje,Warszawa.
RADA EUROPEJSKA (2006), Przegląd strategii UE dotyczącej trwałego rozwoju –Odnowiona strategia, Bruksela, (9.06) 10117/06, http://register.consilium.europa.eu/doc/srv?l=PL&f=ST%2010117%202006%20INIT (12.08.2014).
RAPORT WIMA KOKA – jak modyfikować Strategię? – streszczenie (2005), w:OKOŃ-HORODYŃSKA Ewa, PIECHA Krzysztof (red.), Strategia Lizbońskaa możliwości budowania gospodarki opartej na wiedzy w Polsce – wnioski i rekomendacje,Warszawa.
RUSSEL Piotr (2012), Ewolucja wieloletnich ram finansowych Unii Europejskiej,„Studia BAS”, nr 3(31).
STANKIEWICZ Wojciech (2012), Rozwój gospodarki Unii Europejskiej – StrategiaLizbońska, a nowy plan „Europa 2020”, „Rocznik Integracji Europejskiej”, nr 6.
SZCZERSKI Krzysztof (2013), Re-konfiguracja czy re-konstytucja. Kryzysowezmiany sensu systemu politycznego UE, w: Tomasz Grzegorz Grosse (red.),
Między polityką a rynkiem. Kryzys UE w analizie ekonomistów i politologów,Warszawa.
SZUMLEWICZ Piotr (2010), Podzielona Europa? O dwóch strategiach wobec kryzysu,w: Włodzimierz Siwiński, Dominika Wojtowicz (red.), Globalny kryzys a jednoczącasię Europa, Warszawa.
TOMASZEWSKI Krzysztof (2011), Modernizacja UE jako strategiczny plan działania,w: Konstanty Adam Wojtaszczyk (red.), Modernizacja Unii Europejskiej, Warszawa.
TOMASZYK Mikołaj (2013), Wpływ kryzysu ekonomicznego na procedowaniei kształt Ram Finansowych UE na lata 2014–2020 – analiza politologiczna, w: TomaszGrzegorz Grosse (red.), Między polityką a rynkiem. Kryzys UE w analizieekonomistów i politologów, Warszawa.
URZĄD KOMITETU INTEGRACJI EUROPEJSKIEJ (2002), Strategia lizbońska –droga do sukcesu zjednoczonej Europy, Warszawa, https://polskawue.gov.pl/files/Dokumenty/Publikacje_o_UE/Wyzwania_Czlonkostwa/wcd04.pdf (15.08.2014).
URZĄD KOMITETU INTEGRACJI EUROPEJSKIEJ (2009), Budżet Unii Europejskiej,Warszawa, http://www.cie.gov.pl/HLP/files.nsf/0/4D77F213E4E5C970C-12575CB002B95F9/$file/broszura_budzet.pdf (15.08.2014).
WALTERS William, HAAHR Jens Henrik (2011), Rządzenie Europą. Dyskurs, urządzaniei integracja europejska, Warszawa.
WITKOWSKA Marta (2011), Założenia modernizacyjne i determinanty badań nadprzyczynami modernizacji UE, w: Konstanty Adam Wojtaszczyk (red.), ModernizacjaUnii Europejskiej, Warszawa.
WOJTASZCZYK Konstanty Adam (2010), Strategiczne problemy integracji europejskiej,w: Janusz Adamowski, Konstanty Adam Wojtaszczyk (red.), Strategie rozwojuUnii Europejskiej, Warszawa.
WOJTASZCZYK Konstanty Adam (2011), Modernizacja Unii Europejskiej, w: KonstantyAdam Wojtaszczyk (red.), Modernizacja Unii Europejskiej, Warszawa.